“Đầu đạn nano” và virus chống khủng bố bom sinh học

Virus gây bệnh viêm loét dạ dày Siberia còn gọi là “virus bệnh than” bị phát hiện trong các phong thư ở nhiều thành phố Mỹ sau sự kiện 11/9/2001 đã từng gây nên mối lo ngại về nguy cơ một cuộc chiến tranh khủng bố bằng virus sinh học.

Từ đó đến nay, đã hơn một thập kỷ trôi qua nhưng vẫn chưa có chuyên gia chống khủng bố nào đề xuất được phương pháp vạn năng để chống lại loại hình chiến tranh sinh học đặc biệt này. Các công trình nghiên cứu mới đây nhất của các nhà khoa học Mỹ đã mở ra khả năng cho phép mở rộng đáng kể khả năng phát hiện và ngăn chặn sự lây lan của các chủng vi sinh học.

Từ trước đến nay, các chuyên gia Mỹ chỉ đưa ra được một số biện pháp phòng ngừa để tránh sự bùng nổ đáng lo ngại và có thể gây nên trạng thái hoảng loạn trong xã hội Mỹ về virus bệnh than cũng như khả năng dùng các loại thuốc kháng sinh cho những ai đã bị nhiễm bệnh này.

Tuy nhiên, không thể sử dụng thuốc kháng sinh để chống lại cuộc tấn công sinh học ồ ạt, hơn nữa không phải bất kỳ chuyên gia vi sinh học nào cũng có thể lựa chọn được các mẫu vi sinh vật bền vững dưới tác động của các chất kháng sinh để nghiên cứu chế tạo thuốc chống virus bệnh than.

Loại tân dược mới chống lại bệnh virus viêm loét dạ dày Siberia  tác động lên vi khuẩn bằng phương pháp khá đơn giản. Trước hết, chúng tác dụng phá hủy thành tế bào của virus và sau đó thâm nhập vào bên trong virus.

Để chống lại vũ khí này dường như không thể tạo ra được các loại virus gây bệnh kiểu mới có sức đề kháng cao. Ngay cả vi khuẩn bệnh than có sức đề kháng thuộc loại bền vững nhất trong tự nhiên cũng khó có thể đương đầu được với tác động của loại kháng sinh kiểu mới. Chính nhờ có màng tế bào bền vững mà virus gây bệnh viêm loét dạ dày Siberia đã từng tồn tại nhiều năm trong điều kiện khí hậu cực kỳ khắc nghiệt và  dưới các tác động hóa học khác nhau.

Vậy, thuốc chống virus bệnh than kiểu mới là gì? Đó là bacteriofage, một loại virus có tác dụng tiêu diệt các vi sinh vật khác. Bacteriofage được phát hiện nhờ nghiên cứu hiện tượng phagestoza được nhà khoa học Nga vĩ đại I. Mechnhicov phát minh cách đây hơn 100 năm. Ông là nhà vi sinh vật thiên tài đã từng được tặng Giải thưởng Nobel. Theo đánh giá của giới khoa học quốc tế, sáng chế của I. Mechnhicov là động lực trực tiếp mạnh mẽ thúc đẩy sự phát triển ngành khoa học nghiên cứu về virus. Bacteriophage được từng sử dụng để chữa các bệnh viêm nhiễm do bị thương tổn và để điều khiển môi trường vi khuẩn trong đường ruột của người. Việc sử dụng bacteriophage trong trường hợp này cho phép khống chế sự phát triển của các virus gây bệnh và hoàn toàn không ảnh hưởng đến các vi khuẩn lành tính cần thiết để tiêu hóa thức ăn ở ruột. Nếu sử dụng các chất kháng sinh để diệt vi khuẩn gây bệnh bao giờ cũng có tác động phụ bởi chúng không có tính đặc thù riêng và tác động lên nhiều loại vi khuẩn khác nhau.

Sản phẩm nghiên cứu của các nhà bác học thuộc Đại học tổng hợp Rockpheler (Mỹ) có một khía cạnh quan trọng khác là virus mới làm gia tăng đáng kể việc chẩn đoán phát hiện virus bệnh than. Nếu dùng các phương pháp truyền thống để phân loại bất kỳ vi khuẩn nào cũng có phải qua giai đoạn nuôi cấy các tập vi khuẩn trong môi trường dinh dưỡng đặc biệt và so sánh các vi khuẩn đó với các vi khuẩn tiêu chuẩn. Biện pháp này cần thời gian ít nhất 1 ngày. Trong điều kiện bị tiến công sinh học thì thời gian là yếu tố đặc biệt quan trọng. Ở Mỹ đã từng phát hiện ra các chất “bột trắng”, nhưng sau quá trình kiểm tra xác nhận, thì hóa ra đó chỉ là bột phấn hoặc bột mì.

 Hiện nay, với việc sử dụng bacteriophage có thể xử lý các loại “bột trắng” trong vòng vài phút và biết được chính xác loại virus chứa ở trong đó bằng phương pháp nghiên cứu quang phổ thông thường kết hợp với việc sử dụng các loại sơn phát quang đặc biệt và các thiết bị phát hiện gọn nhẹ. Hiện nay, nhờ sử dụng bacteriophage có thể nhanh chóng đưa ra chỉ định có cần phải sơ tán người ra khỏi các ngôi nhà bị lây nhiễm hay không.

Các nhà bác học Mỹ nghiên cứu tác động của bacteriophage đối với loại vi khuẩn Bacillus Anthracis có độ bền vững tương tự với các vi khuẩn gây bệnh viêm loét dạ dày Siberia. Các protein có tên là PlyG-Lyzin có tác dụng hòa tan thành tế bào của các vi khuẩn. Các cuộc thí nghiệm đã chứng tỏ, sau 2 phút đã tiêu diệt được hơn 50 triệu virus. Đây là chỉ số cao hơn hẳn so với đa số các chất kháng sinh khác. Khi tiêm protein PlyG-Lyzin, 3/4 số chuột làm thí nghiệm bị nhiễm virus bệnh than đều sống khoẻ mạnh. Các nhà nghiên cứu cho rằng khi tăng hàm lượng PlyG-Lyzin trong dung dịch tiêm cho phép đạt được 100% khả năng loại trừ bệnh than ở các con vật làm thí nghiệm. Năm 2001, trong số 22 trường hợp bị nhiễm virus bệnh than ở Mỹ, có 5 người đã bị chết mặc dù đã được điều trị bằng chất kháng sinh. Bacteriophage có thể có tác dụng hiệu quả hơn nhiều so với các loại thuốc kháng sinh hiện nay.

Còn có nhiều hướng khác để chống lại các virus bệnh than xâm nhập vào cơ thể. Các nhà khoa học đang nghiên cứu khả năng vô hiệu hóa tác động của các loại chất độc do virus tạo ra trong cơ thể. Một số hướng khác nhằm hoàn thiện các chất kháng sinh để thu được các loại tân dược có hiệu quả hơn nhưng để lại tác dụng phụ ít hơn. Hiện nay, các nhà khoa học đang nghiên cứu Vacccine chống virus bệnh than.

Một nhóm các nhà nghiên cứu thuộc Công ty KES Science & Technology đã xây dựng được một thiết bị mang tên “AiroCide” có khả năng xử lý không khí và chỉ trong vòng vài giây có thể tiêu diệt được các vi khuẩn sống trong đó, kể cả vi khuẩn bệnh than. Thiết bị này sử dụng bức xạ cực tím và các tấm bọc một lớp mỏng dioxit titan, nhờ đó có thể tạo ra hiệu ứng xúc tác quang phổ và tạo nên các phân tử oxy kích hoạt có tác dụng tiêu diệt các vi khuẩn gây bệnh trong không khí. Thiết bị này được chế tạo trên cơ sở các phương tiện kỹ thuật đã được chế tạo tại Tổ chức hàng không vũ trụ quốc gia Mỹ (NASA).

Đặc biệt, các nhà khoa học Mỹ còn đề xuất một giải pháp rất độc đáo để chống lại vũ khí sinh học. Đó là dùng các hạt oxit magnhe có kích thước cỡ nannomet. Những hạt vật chất này sẽ hút các vi khuẩn về phía mình nhờ tác động tĩnh điện thông thường và tiêu diệt vi khuẩn bằng các góc cạnh sắc nhọn. Nghĩa là, tiêu diệt bằng phương pháp cơ học. Các chuyên gia chống khủng bố sinh học thường so sánh các hạt này với các “đầu đạn nano”.

Theo “Baodientu.chinhphu.vn”

VN:F [1.9.16_1159]
Rating: 0.0/10 (0 votes cast)
VN:F [1.9.16_1159]
Rating: 0 (from 0 votes)

Google+ Comments